Bir nechta mikroqarz olish xavfi: qarz spirali
Bir nechta mikroqarz olish xavfi: yangi qarz bilan eski qarzni to'lash qanday spiralga aylanadi, 5M dan 20M gacha bo'lgan misol bilan qarz tuzog'ini qanday aniqlash va yordam olish yo'llari.
FAQ
Bir nechta mikroqarz olish huquqiy jihatdan mumkinmi?
Ha, qonun buni taqiqlamaydi. Lekin xavf sonida emas — umumiy oylik to'lovlaringiz daromadingizning qancha foizini tashkil etishida. Agar barcha mikroqarzlarning oylik to'lovlari daromadingizning 40%dan oshsa, bu xavfli zona. Har bir yangi mikroqarz bu nisbatni yanada yomonlashtiradi.
Qarz spiralisidan qanday chiqish mumkin?
Eng samarali yo'l — qayta moliyalashtirish. Masalan, Hamkorbank (P-509) 19.9% foiz bilan istemol krediti olib, barcha yuqori foizli mikroqarzlarni yopish. Shuningdek, barcha chiqimlarni qisqartirib, faqat qarz to'lovga yo'naltirish va kerak bo'lsa bank bilan to'lov jadvalini qayta ko'rib chiqishni so'rash mumkin.
Yuqori foizli mikroqarzni past foizli kreditga almashtirish foydalimi?
Albatta. Masalan, Barqaror Sarmoya MFO (P-429) dan 42% foiz bilan olingan 5 million so'mni TBC Bank (P-033) ning 28% foizli istemol kreditiga almashtirsangiz, yiliga 700 000 so'mgacha foizdan tejab qolasiz. Asosiy shart — yangi kredit summasi eski qarzni yopishga yetishi va oylik to'lov byudjetingizga mos kelishi.
Qarz tuzog'iga tushib qolganimni qanday bilaman?
Besh asosiy belgi: yangi qarz eski qarzni to'lash uchun kerak bo'ladi, oylik to'lovlaringiz daromadingizning yarmidan ko'p, kechiktirilgan to'lovlar soni ortib boradi, kunlik hayot xarajatlari uchun yetarli pul qolmaydi, va qarz olishdan qo'rqasiz lekin boshqa iloj topolmaysiz.
Qarz muammolarida yordam so'rash uchun qayerga murojaat qilish kerak?
Birinchi navbatda — kredit bergan bank yoki MFOga murojaat qiling, ular to'lov jadvalini qayta ko'rib chiqishi mumkin. KATM orqali kredit tarixingizni tekshiring. Agar firibgarlikka uchragan bo'lsangiz — O'zbekiston Respublikasi Markaziy Bankiga shikoyat qiling. [5 ta firibgarlik](/articles/5-ta-kredit-firibgarlik) maqolasida batafsil ma'lumot bor.